<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd">
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">
<head>
    <title>Deklaracja Programowa Regionalistów Polskich 2006</title>
</head>
<body>
    <div>
        <p align="left" class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 0pt 5cm; text-indent: 0cm;
            text-align: left">
            <span style="font-size: 8pt; mso-bidi-font-size: 10.0pt"><span style="font-family: Book Antiqua">
                Wyzwólcie w sobie chęć zachowania tożsamości,
                <br />
                ochrony regionalnych wartości.<?xml namespace="" ns="urn:schemas-microsoft-com:office:office"
                    prefix="o" ?><o:p></o:p></span></span></p>
        <p align="left" class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 0pt 5cm; text-indent: 0cm;
            text-align: left">
            <span style="font-size: 8pt; mso-bidi-font-size: 10.0pt"><span style="font-family: Book Antiqua">
                Sami zadbajcie o wasze dziedzictwo kulturalne.<o:p></o:p></span></span></p>
        <p align="left" class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 0pt 5cm; text-indent: 0cm;
            text-align: left">
            <span style="font-size: 8pt; mso-bidi-font-size: 10.0pt"><span style="font-family: Book Antiqua">
                Pielęgnujcie swą odrębność lokalną.<o:p></o:p></span></span></p>
        <p align="left" class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 0pt 5cm; text-indent: 0cm;
            text-align: left">
            <span style="font-size: 8pt; mso-bidi-font-size: 10.0pt"><span style="font-family: Book Antiqua">
                Jest to najbliższy na m świat,
                w którym żyjemy na co dzień.<br />
            </span></span><span style="font-size: 8pt; mso-bidi-font-size: 10.0pt"><span style="font-family: Book Antiqua">
                Jan Paweł II<o:p></o:p></span></span></p>
        <h1 style="margin: 36pt 0cm 18pt; text-align: justify">
            <span style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">
        Deklaracja programowa
                regionalistów polskich 2006<br />
            </span></span><span style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 10pt">
                Podstawa ideowa działania</span></span><span style="font-family: 'Book Antiqua'"><span
                    style="font-size: 10pt">Ruchu Stowarzyszeń Regionalnych Rzeczpospolitej Polski przyjęta
                    przez uczestników VIII Kongresu Regionalnych Towarzystw Kultury w dniach 27–28
        czerwca 2006 roku w Warszawie<o:p></o:p></span></span></h1>
        <h2 style="margin: 12pt 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span lang="DE" style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">I
                Od źródeł do teraźniejszości<o:p></o:p></span></span></h2>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Już ponad 200 lat istnieją
                i służą Polsce stowarzyszenia regionalistów głęboko zakorzenione w tradycjach obywatelskich,
                patriotycznych i społecznikowskich. Wyrastają one z dziejów rodzącej się tożsamości
                narodowej i lokalnej, której wyrazy nadały elity społeczne i ideotwórcze. Wiele
                polskich osobistości o uznanym autorytecie i prestiżu swymi pismami i dokonaniami
                przyczyniło się ideą powszechnie uznaną i ideologia równie nośną, co patriotyzm.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">W poczet Ojców-założycieli,
                prekursorów, inspiratorów polskiego regionalizmu i twórców jego założeń intelektualnych
                wpisuje się postacie wielkiego umysłu i serca:</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Ks. Stanisław Staszic<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Władysław Reymont</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Joachim Lelewel<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span>
                Stanisław Witkiewicz</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Julian Ursyn Niemcewicz<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; </span>Jan St. Bystroń</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Wincenty Pol<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; </span>Ludwik Krzywicki</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Edward hr. Raczyński<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Jan Karłowicz</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Bronisław Chlebowski<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span>Kazimierz Nitsch</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Oskar Kolberg<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; </span>Franciszek Bujak</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Zygmunt Gloger<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span>
                Eugeniusz Romer</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Aleksander Świętochowski<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp;
                </span>Wacław Nałkowski</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <span style="font-size: 10pt"><span style="font-family: Book Antiqua"><span style="mso-tab-count: 1">
                &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; </span>Kazimierz Przerwa-Tetmajer<span style="mso-tab-count: 1">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp;
                </span>Aleksander Janowski</span></span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 0cm; text-align: justify;
            tab-stops: 21.3pt 7.0cm">
            <o:p><SPAN 
style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Book Antiqua">&nbsp;</SPAN></o:p>
        </p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Szczególne miejsce na tej zaszczytnej
                liście trzeba z wdzięcznością i najwyższym szacunkiem przyznać trzem wybitnym luminarzom
                regionalizmu: Stefanowi Żeromskiemu, Władysławowi Orkanowi i Aleksandrowi Patkowskiemu
                zawdzięczamy im sformułowanie zasad i programów, upowszechnienie idei i zadań nowoczesnego
                ruchu regionalistycznego w Polsce XX wieku, wprowadzenie ich do doktryny państwowej
                odrodzonej II Rzeczpospolitej.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Rzeczywistymi twórcami instytucji
                i stowarzyszeń swych stron ojczystych, miast i miejscowości. O tych ludziach mówi
                się, nie bez powodu, że byli oni „solą ziemi”. Regionalizm ma swe źródła w tysiącletnim
                przymierzu człowieka z krajobrazem i ziemią, jej historią, religią, klimatem i kolorytem,
                z losem społeczności ją zamieszkujących.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Ten wielonurtowy i wielopokoleniowy
                ruch społeczny, hołdujący ideom krajowości, tutejszości, rodzimości, regionalności
                i polskości, spełni w XIX i XX wieku swą doniosłą misję. Wypełnił też wielki obywatelski
                obowiązek społeczny, narodowy i państwowotwórczy. Ustanowił w życiu publicznym wzorzec
                zakorzenienia w tradycji, szacunku i miłości Polaków do własnego miejsca na ziemi.
                Upowszechnił pojęcie „tożsamość miej7sca”, wolę samookreślenia i oparte na nich
                więzi regionalne, ponadlokalne. Ożywił ducha patriotyzmu tyleż lokalnego, co i narodowego.
                Kształtował postawę troski obywatelskiej i bezinteresownej społecznej ofiarności.
                Kilka kolejnych generacji regionalistów polskich utrwaliło wzorce działania, które
                stały się standardem myślenia i działania w ustroju samorządnej III Rzeczpospolitej.</span></p>
        <h2 style="margin: 12pt 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span lang="DE" style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">II
                Stan dzisiejszy<o:p></o:p></span></span></h2>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Gdy spogląda się wstecz, na
                zawartość międzywojennych programów regionalizmu, pisanych w latach dwudziestych
                ubiegłego wieku przez Orkana i Patkowskiego, nasuwa się nie odparte przeświadczenie,
                że niemal wszystkie ich ówczesne postulaty i plany – punkt po punkcie – zostały
                spełnione. Obecnie tak, jak oni postulowali, tysiące towarzystw, zrzeszeni i organizacji
                istniejących w kraju wypełniają swymi działaniami przestrzeń społeczną małych ojczyzn.
                W rejestrze figuruje ich ok. 2 300, a poza statystyką działa nieformalnie działa
                drugie tyle. Świadczy to, jak upowszechniła się potrzeba nadania zorganizowanych
                form aspiracjom i działaniom na poziomie podstawowych wspólnot sąsiedzkich i terytorialnych.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Dzięki tym stowarzyszeniom
                i działaniom w sposób imponujący przeobraził się stan kultury w kraju. Wyszedł on
                od poziomu prowincjonalizmu kulturowego, tak wiernie oddanego przez stu laty przez
                Adolfa Dygasińskiego, Władysława Reymonta, Stefana Żeromskiego czy Marię Dąbrowską
                – a obecnie awansował do wymiarów kultury regionalnej o standardzie ogólnokrajowym
                i dorównuje wzorcom europejskim. Ten ruch stał się współcześnie podstawą i fundamentem
                kultury narodowej w jej pluralistycznym i zdecentralizowanym kształcie.</span></p>
        <h2 style="margin: 12pt 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span lang="DE" style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">III
                Doświadczenie okresu Transformacji<o:p></o:p></span></span></h2>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Ze sprawozdań i statystyki
                wynika, że dorobek ruchu regionalnego w okresie jego odrodzenia i rozbudowy po roku
                1989 wskazuje na wielki zasób inicjatyw, poważny potencjał społeczny i bogaty kapitał
                kulturowy. Podłożem społecznym tego procesu jest szczególnie fenomen współczesnej
                Polski – rozkwit lokalizmu, jego awans i przyrost społecznej energii wyzwolonej
                po latach PRL przez powrót do demokracji i reformę ustroju samorządowego w połowie
                lat dziewięćdziesiątych.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Suma dorobku i doświadczenia
                tysięcy stowarzyszeń lokalnych i regionalnych, wyrosły na obszarze całego kraju,
                jest jednakże jakością niedoszacowaną i niedocenioną. Istnieją one działają w warunkach
                rozpowszechnienia terytorialnego, niekiedy izolacji, przy niedostatkach koordynacji
                i komunikacji, a ponadto w warunkach umyślnego braku nagłośnienia – z małymi wyjątkami
                – w głuchej ciszy i pustce medialnej. Nie można przejść do porządku nad faktem,
                że ruch ten bywa niedostrzegany lub rozmyślnie odsuwany na margines opinii i życia
                publicznego, w przeciwieństwie do upartyjnionej polityki.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Ruch regionalny, pozbawiony
                wsparcia, trwa i działa w warunkach chronionego ubóstwa środków, a jednak, dotkliwego
                niedofinansowania z funduszy publicznych, nie zaprzestaje swej działalności. Nie
                chodzi jednak bynajmniej o same pieniądze. Działacze lokalni oczekują uznania ich
                partnerskiej roli, nie mówiąc o docenianiu przez instytucje samorządowe i państwa
                ich niemałych zasług.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Wysoce niepokojące są tendencje
                ustawodawcze i decyzje rządu. Zostały one dotkliwie odczute i źle przyjęte w środowisku
                regionalistów w ciągu ostatnich kadencji. Obcinanie funduszy i piętrzenie przeszkód
                prawno-administracyjnych było niestety stałą praktyką. </span>
        </p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 21.25pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Oczekujemy nowej polityki wobec
                ruchu regionalistycznego. Trwonienie bądź tłumienie energii społecznej regionalistów
                byłoby jaskrawym marnotrawstwem kapitały społecznego niezbędnego Rzeczpospolitej
                samorządowej i obywatelskiej. Podmiotem stowarzyszeń regionalnych wyraźnie szkodzi
                polityka paternalistyczna, zbędna kontrola i obezwładniające ingerencje urzędowe,
                sądowe lub fiskalne. Ruch nasz nie wyrazi zgody ani nie da przyzwolenia na narzucane
                mu z góry warunki istnienia, klientelizm lub na programy działania nadzorowane z
                ministerstw. Naruszałoby to status i ethos regionalizmu, jego tradycję i godność
                jako odpowiedzialnego ruchu obywatelskiego, zaangażowanego w budowę wspólnego dobra
                na zasadach przez nasz ruch wypracowanych i wyznawanych. Mówi o tym <i style="mso-bidi-font-style: normal">
                    Karta Regionalizmu Polskiego </i>uchwalona przez V Kongres Regionalistów we
                Wrocławiu w 1994 roku. Wręcz przeciwnie – oczekujemy konstruktywnego, przyjaznego
                i partnerskiego stanowiska wobec naszego ruchu i naszej pracy ze strony najwyższych
                władz Państwa Polskiego: Prezydenta Rzeczpospolitej, Marszałków Senatu i Sejmu,
                Premiera i jego Kancelarii, kierowników resortów, a także marszałków województw
                samorządowych, wojewodów, starostów i burmistrzów miast, spośród których wielu jest
                pasjonatami regionów i liderami swych małych ojczyzn.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-indent: 21.25pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Ze swej strony deklarujemy,
                że ruch regionalny zaangażuje swój potencjał twórczy, inicjatywę i energię społeczną
                w działania integracyjne i kulturotwórcze w duchu „patriotyzmu jutra”, wesprze ugruntowanie
                samorządności, partycypacji i demokracji terytorialnej, dołoży starań, by kształtowały
                się więzi i identyfikacja wspólnot lokalnych z krajem ojczystym i jego małymi ojczyznami,
                będzie chronił i pomnażał tradycje miejscowe z całą ich różnorodnością i swoistością
                kultur regionalnych, a jednocześnie będzie kultywował dziedzictwo narodowe, potwierdzi
                swym działaniem, że polska racja stanu, interes narodowy i suwerenność państwa są
                nadrzędnymi racjami regionalizmu polskiego. </span>
        </p>
        <h2 style="margin: 12pt 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span lang="DE" style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">IV
                MODEL POLSKIEGO REGIONALIZMU XXXI STULECIA<o:p></o:p></span></span></h2>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Samorządna Rzeczpospolita niezbędnie
                potrzebuje w nadchodzących czasach rozwiniętego programu regionalnego, wielu młodych
                regionalistów i idei nowoczesnej regionalności. Także Polska jako uczestnik i podmiot
                europejskiej wspólnoty narodów i ojczyzn, jako pełnoprawny członek Unii Europejskiej,
                nie może obejść się bez wyrazistej struktury regionalnej i bez narodowego modelu
                tożsamości regionalnej. </span>
        </p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Polski model i wzorzec regionalizmu,
                ukształtowany przez dziesięciolecia dążeń i doświadczeń, cechują czytelne idee:</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        narodowe i patriotyczne motywacje;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        jedność narodowa, unitarność polityczna i integralność terytorialna Rzeczpospolitej</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        postawa służby obywatelskiej i pracy na rzecz dobra wspólnego;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        więź z tradycją kultury chrześcijańskiej z jej hierarchią wartości;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        kulturalizm – praca kulturotwórcza i współtworzenie kolorytu kulturowego regionów
                        i wspólnot lokalnych;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        terytorializm, czyli realne i emocjonalne związki z ziemią rodzinną i bogactwem
                        krajobrazów małych ojczyzn;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        pluralizm i tolerancja – różnorodność podmiotów i form zrzeszania się, programów
                        i rozmaitości zadań;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l1 level1 lfo1">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        czynny i autonomiczny udział w życiu publicznym i politycznym tak w wymiarze lokalnym,
                        jak i ogólnokrajowym.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 22.7pt; text-indent: 0cm; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Te cechy decydują o specyfice
                polskiego regionalizmu i polskiej kultury społecznej.</span></p>
        <h2 style="margin: 12pt 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span lang="DE" style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">V
                Horyzonty programowe<o:p></o:p></span></span></h2>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Z tą samą postawą, ethosem
                i motywacją ideową, co regionaliści poprzednich pokoleń, musimy w nadchodzącym rozdziale
                historii, w który wkroczyła Polska, przystąpić do planowania i realizacji nowych,
                bardziej zaawansowanych jakościowo odmiennych celów. Rezultatem tej pracy będzie
                stworzenie kultury regionalnej, właściwej dla cywilizacji nowej epoki, adekwatnej
                do potrzeb i przemian kraju w jednoczącej się Europie XXI stulecia. Działaczy, a
                zwłaszcza liderów ruchu regionalnego czeka poważna refleksja programowa i praca
                nad kształtowaniem repertuaru nowych zadań, form i środków działania.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 8pt 0cm; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">VIII Kongres Ruchu Stowarzyszeń
                Regionalnych postuluje:</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Na szczeblu reprezentacji krajowej:</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l0 level1 lfo2">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        powołanie do życia ośrodka integracji i inspiracji oraz koordynacji i łączności
                        między podmiotami ruchu w całym kraju, w postaci Instytutu Regionalizmu we własnej
                        siedzibie; ogólnopolskiego czasopisma; internetowego systemu komunikacji i banku
                        danych o stowarzyszeniach, działaniach i wydarzeniach regionalnych; uruchomienie
                        serii wydawniczej i wydanie Encyklopedii Regionalizmu; ustanowienie krajowej nagrody
                        za działalność na rzecz regionalizmu i regionów; nawiązanie systemu kontaktów i
                        umów o współdziałaniu z pokrewnymi wobec regionalizmu krajowymi i sieciami ponadnarodowymi
                        działającymi w Polsce oraz za granicą;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l0 level1 lfo2">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        w relacjach z władzami państwowymi głównymi kierunkami działania powinny się stać
                        zagadnienia ustawodawstwa dotyczącego organizacji obywatelskich, edukacja regionalna
                        w systemie nauki, oświaty i wychowania, współkształtowanie polityki i strategii
                        rozwoju regionalnego kraju, polityka kulturalna państwa wobec regionalnych i lokalnych
                        instytucji, inicjatyw i środowisk kulturotwórczych.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 8pt 0cm; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Na szczeblu stowarzyszeń i
                organizacji regionalnych i lokalnych działających na poziomie środowiskowym:</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l2 level1 lfo3">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        włączenie się do współpracy w systemie samorządów terytorialnych w roli aktywnego
                        partnera władzy, eksperta, reprezentanta interesów wspólnot lokalnych i samorządowych;
                        podjęcie zadań współrządzenia i współgospodarzenia przez tworzenie i monitorowanie
                        prawa lokalnego, kształtowanie planów zagospodarowania przestrzennego, autorstwo
                        miejscowych strategii zrównoważonego rozwoju; podejmowanie zadań zleconych i zadań
                        pożytku publicznego; podejmowanie działalności gospodarczej dla zapewnienia dochodów
                        własnych; pozyskanie funduszów z grantów, konkursów na projekty i z innych źródeł
                        wsparcia finansowego; inicjowanie nowych, pomysłowych akcji i projektów z dziedziny
                        integracji społecznej i budowania więzi lokalnych, regionalnych świąt i imprez kulturalnych,
                        turystycznych, festiwali, targów, działań ekologicznych, agroturystyki, „wsi tematycznych”,
                        identyfikacja i rejestracja „produktów regionalnych”, tworzenie autorskich szkół
                        i placówek edukacyjnych, oznaczanie krajobrazu chronionego, rezerwatów i pomników
                        przyrody, społeczna ochrona zabytków, ich rewitalizacja i adaptacja na cele społeczne.
                        W sumie – wywieranie realnego wpływu na kształtowanie przestrzeni lokalnej oraz
                        zmianę oblicza i losu zamieszkujących w niej wspólnot;</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt 37.85pt; text-indent: -15.15pt;
            text-align: justify; tab-stops: list 40.7pt; mso-list: l2 level1 lfo3">
            <span style="font-family: Wingdings; mso-fareast-font-family: Wingdings; mso-bidi-font-family: Wingdings">
                <span style="mso-list: Ignore"><span style="font-size: 10pt"></span><span style="font: 7pt 'Times New Roman'">
                    &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; </span></span></span><span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">
                        poszukiwanie partnerów współpracy i sojuszników wśród pokrewnych organizacji regionalistów
                        w kraju i w Europie. Integrację w otwartej przestrze4ni międzynarodowej i dialog
                        z „podmiotami bliźniaczymi” trzeba rozpocząć od bezpośrednich sąsiadów Polski w
                        Europie środkowo-wschodniej, Skandynawii, na Bałkanach, a także w Europie zachodniej.
                        My Europie, a Europa nam, mamy sobie nawzajem do zaoferowania wiele pozytywnych
                        doświadczeń i rzetelnych wartości.</span></p>
        <h2 style="margin: 12pt 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span lang="DE" style="font-family: 'Book Antiqua'"><span style="font-size: 14pt">VI
                O własne miejsce polskiego regionalizmu w Europie<o:p></o:p></span></span></h2>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Dobre sąsiedztwo, współpraca,
                integracja w wymiarze całej wspólnoty europejskiej stały się dzisiaj narodowym programem
                i wyzwaniem. Ruch regionalny poczuwa się do obowiązku, aby je podjąć i wypełnić.
                Ramy działania narzuca nam własny model ideowy i projekt programowy oraz tradycja
                regionalizmu polskiego.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Pragniemy – zjednoczonej na
                gruncie wspólnych wartości – Europy jako koalicji narodów i suwerennych państw z
                historycznie utrwaloną strukturą regionów. Podobnie jak Europa jest mozaiką narodów,
                Polska jest całością złożoną ze swych regionów, subregionów, ziem, dzielnic historycznych,
                które solidarnie i ofiarnie wywalczyły przez wieki swą drogę do niepodległej wspólnej
                Ojczyzny. Polska kultura narodowa jest z racji swej 1000-letniej tradycji jedną
                z pełnoprawnych i suwerennych kultur europejskich. Jako Europejczycy, Polacy i regionaliści,
                a także patrioci swych małych ojczyzn pragniemy rozkwitu kultur regionalnych i lokalnych,
                a także kultury w regionach, lecz w ramach narodu, państwa i kultury polskiej –
                a nie poza nimi.</span></p>
        <p class="MsoBodyText" style="margin: 0cm 0cm 6pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: Book Antiqua">Będziemy we własnym kraju kształtować
                praktykę, a w Europie głosić i propagować dążność do partnerstwa, wymiany i otwartych
                kontaktów, lecz z pozycji gospodarza własnego terytorium, dziedzictwa cywilizacji
                i rodzimej kultury, w pełni praw do samostanowienia o jej tożsamości. broniąc własnego
                miejsca w Europie i znaczenia Polski na jej mapie, bronimy jednocześnie prawa do
                zachowania, a nie – zacierania różnic i odrębności kultur narodowych i tożsamości
                regionalnych w zgodzie z dawną europejską zasadą „jedność w różnorodności”.</span></p>
        <p class="MsoNormal" style="margin: 0cm 0cm 0pt; text-align: justify">
            <span style="font-size: 10pt; font-family: 'Book Antiqua'">
                <o:p>&nbsp;</o:p>
            </span>
        </p>
        <p style="text-align: right">
            &nbsp;</p>
    </div>
</body>
</html>�